“นิกร โสมกลาง” รมว.พม. ส่ง "ชนก" นำทีม ลงพื้นที่ด่วน สั่ง พม. จับมือ สธ. เร่งตรวจสอบศูนย์ดูแลผู้สูงอายุคล้ายกรงขัง พร้อมวางมาตรการระยะสั้น–ระยะยาว ย้ำ “คุ้มครองผู้สูงอายุ–ยกระดับมาตรฐานทั้งระบบ”

วันที่ 6 ตุลาคม 2569 นายนิกร โสมกลาง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (รมว.พม.) มอบหมายให้นางสาวชนก จันทาทอง ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ พร้อมคณะผู้บริหารกระทรวง พม. นำทีมศูนย์เร่งรัดจัดการสวัสดิภาพประชาชน (ศรส.) จังหวัดกาญจนบุรี และกรมกิจการผู้สูงอายุ (ผส.) โดยศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุจังหวัดปทุมธานี ลงพื้นที่ร่วมกับกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (สบส.) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในจังหวัดกาญจนบุรี เพื่อตรวจสอบข้อเท็จจริงและมาตรฐานการดูแลของศูนย์ดูแลผู้สูงอายุและผู้มีภาวะพึ่งพิงแห่งหนึ่งในพื้นที่จังหวัดกาญจนบุรี พร้อมทั้งประเมินสวัสดิภาพและความปลอดภัยของผู้สูงอายุและผู้รับบริการเป็นรายบุคคล

นายนิกร กล่าวว่า จากกรณีมีการนำเสนอข่าวศูนย์ดูแลผู้สูงอายุและผู้มีภาวะพึ่งพิงแห่งหนึ่งในพื้นที่จังหวัดกาญจนบุรี ซึ่งปรากฏภาพการติดตั้งรั้วเหล็กและลวดหนามบริเวณโดยรอบ รวมทั้งอุปกรณ์ลักษณะคล้ายกรงเหล็กบริเวณเตียงของผู้สูงอายุและผู้รับบริการบางราย นั้น ตนรู้สึกสะเทือนใจและมีความกังวลอย่างยิ่งต่อภาพและข้อมูลที่ปรากฏตามสื่อ โดยสิ่งที่ต้องให้ความสำคัญสูงสุดในขณะนี้ คือ ความปลอดภัย สวัสดิภาพ และศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของผู้สูงอายุและผู้รับบริการทุกคน ทั้งนี้ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) โดย กรมกิจการผู้สูงอายุ มีภารกิจหลักในการคุ้มครองและดูแลคุ้มครองสิทธิผู้สูงอายุด้วยการจัดสวัสดิการสังคม และให้ความช่วยเหลือผู้สูงอายุที่ประสบปัญหาความเดือดร้อน โดยศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุ 12 แห่งทั่วประเทศ ขณะที่กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (สบส.) กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) มีภารกิจในการกำกับควบคุมดูแลมาตรฐานและให้อนุญาต

นายนิกร กล่าวต่อไปว่า จากข้อมูลเบื้องต้น พบว่า ศูนย์ดังกล่าวดำเนินกิจการในนามบริษัท เอกชน ให้บริการดูแลผู้สูงอายุและผู้มีภาวะพึ่งพิง และมีชื่อปรากฏในรายชื่อกิจการที่ได้รับอนุญาตให้ประกอบกิจการสถานประกอบการเพื่อสุขภาพที่เกี่ยวข้องกับการดูแลผู้สูงอายุหรือผู้มีภาวะพึ่งพิง โดยระบุวันที่ได้รับอนุญาตเมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2564 ซึ่งอยู่ภายใต้การกำกับควบคุมดูแลมาตรฐานและให้อนุญาต โดยกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ (สบส.) กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) ขณะที่กระทรวง พม. มีภารกิจหลักในการคุ้มครองและดูแลคุ้มครองสิทธิผู้สูงอายุด้วยการจัดสวัสดิการสังคม และให้ความช่วยเหลือผู้สูงอายุที่ประสบปัญหาความเดือดร้อน โดยศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุ อย่างไรก็ตาม การได้รับใบอนุญาตไม่ได้หมายความว่าการกำกับดูแลจะสิ้นสุดลง ผู้ประกอบการยังมีหน้าที่ต้องรักษามาตรฐานการให้บริการอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะด้านความปลอดภัย การเคารพสิทธิและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ รวมถึงการจัดสภาพแวดล้อมและรูปแบบการดูแลให้เหมาะสมกับสภาวะของผู้รับบริการแต่ละราย

นายนิกร กล่าวต่อไปอีกว่า กรณีนี้ต้องไม่จบเพียงการตรวจสอบสถานประกอบการแห่งเดียว แต่ต้องนำไปสู่การทบทวนระบบกำกับดูแลสถานดูแลผู้สูงอายุทั้งประเทศ เพื่อให้ผู้สูงอายุและครอบครัวมั่นใจว่า ไม่ว่าจะอยู่ในความดูแลของภาครัฐหรือภาคเอกชน จะต้องได้รับการดูแลอย่างมีมาตรฐาน ปลอดภัย และมีศักดิ์ศรี

สำหรับมาตรการระยะสั้น “คุ้มครองทันที–ทบทวนระบบกำกับดูแล” นั้น กระทรวง พม. จะนำกรณีดังกล่าวและประเด็นมาตรฐานสถานดูแลผู้สูงอายุเข้าสู่การพิจารณาของคณะกรรมการผู้สูงอายุแห่งชาติ (กผส.) เพื่อทบทวนระบบกำกับ ติดตาม และตรวจสอบสถานดูแลผู้สูงอายุทั้งภาครัฐและเอกชน โดยเฉพาะสถานดูแลที่รับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิง สมองเสื่อม หรือปัญหาด้านสุขภาพจิต ซึ่งต้องมีการดูแลเฉพาะบุคคลและมาตรการความปลอดภัยที่เหมาะสม โดยไม่จำกัดสิทธิหรือเสรีภาพเกินความจำเป็น

ในขณะที่ มาตรการระยะยาว “การนำเทคโนโลยีระบบติดตามการดูแลผู้สูงอายุ” พัฒนาต่อยอดระบบ “นิรันดร์ (Nirun)” เพื่อสนับสนุนการติดตามผู้สูงอายุในสถานดูแลภาคเอกชน และนำข้อมูลมาใช้ในการตรวจติดตามสถานดูแล เพื่อให้สามารถแลกเปลี่ยนข้อมูลและเข้าช่วยเหลือผู้สูงอายุได้อย่างรวดเร็ว

นายนิกร กล่าวเพิ่มเติมว่า กระทรวง พม. พร้อมประสานนักสังคมสงเคราะห์ เจ้าหน้าที่ และทีมสหวิชาชีพ เข้าให้ความช่วยเหลือ ฟื้นฟูสภาพจิตใจ และดูแลสวัสดิภาพของผู้สูงอายุที่ได้รับผลกระทบอย่างใกล้ชิด พร้อมขอให้ประชาชนร่วมเป็นส่วนหนึ่งในการเฝ้าระวัง หากพบเห็นการกระทำที่เข้าข่ายละเมิดสิทธิ การทอดทิ้ง การใช้ความรุนแรง หรือการดูแลผู้สูงอายุที่ไม่เหมาะสม สามารถแจ้งศูนย์เร่งรัดจัดการสวัสดิภาพประชาชน (ศรส.) ผ่านสายด่วน พม. 1300 ฟรี ตลอด 24 ชั่วโมง

“เป้าหมายของเราไม่ใช่เพียงให้สถานดูแลมีใบอนุญาต แต่ต้องทำให้ผู้สูงอายุทุกคนที่อยู่ภายในได้รับการดูแลอย่างมีคุณภาพ การมีใบอนุญาตต้องมาคู่กับมาตรฐาน และมาตรฐานต้องตรวจสอบได้ ผู้สูงอายุไม่ว่าจะมีภาวะพึ่งพิง สมองเสื่อม หรือมีปัญหาสุขภาพจิต ก็ยังเป็นบุคคลที่มีสิทธิ มีศักดิ์ศรี และต้องได้รับการปฏิบัติด้วยความเคารพ” นายนิกร กล่าวย้ำ