วันนี้ (22 พ.ย. 68) วันนี้แอดมิน พาทุกคนไปเยี่ยมชมหมู่บ้านทอผ้าไหมยกทองโบราณ บ้านท่าสว่าง ตั้งอยู่ที่บ้านท่าสว่าง ตำบลท่าสว่าง อ.เมือง จ.สุรินทร์ เกิดจากการริเริ่มผลงานศิลปหัตถกรรมของกลุ่มทอผ้าไหมยกทอง ซึ่งได้จัดตั้งเป็นกลุ่มอาชีพทอผ้ายกทอง “จันทร์โสมา” ซึ่งเป็นกลุ่มที่มีการอนุรักษ์และฟื้นฟูการทอผ้ายกทองชั้นสูงแบบราชสำนักไทยโบราณ โดยได้รวบรวมชาวบ้านบ้านท่าสว่างมารวมกลุ่มกันทอผ้า ด้วยการออกแบบลวดลายที่สลับซับซ้อน งดงาม ผสมผสานกันระหว่างลวดลายการทอแบบราชสำนักกับเทคนิคการทอผ้าแบบพื้นบ้าน จนกลายเป็นผ้าทอที่มีความงดงามอย่างมหัศจรรย์และมีชื่อเสียงโด่งดังไปทั่วโลก

ความโดดเด่นของผ้าไหม “จันทร์โสมา” เกิดจากการเลือกเส้นไหมที่เล็ก และบางเบานำมาผ่านกรรมวิธีฟอง ต้ม แล้วย้อมสีธรรมชาติ ด้วยแม่สีหลัก สามสี ประกอบด้วย สีแดงจากครั่ง สีเหลืองจากแก่นแกแล และสีครามจากเมล็ดคราม สอดแทรกการยกดอกด้วยไหมทองที่ทำจากเงินแท้ๆ มารีดเป็นเส้นเล็กๆ ปั่นควบกับเส้นด้าย

ส่วนการทอจะใช้กี่แบบพื้นเมืองโบราณ แต่จากการออกแบบเป็นลวดลายที่ซับซ้อน แบบราชสำนักโบราณ ผสานด้วยแรงบันดาลใจจากจินตนาการของอ.วีรธรรม ตระกูลเงินไทย ผู้ก่อตั้งกลุ่มทอผ้ายกทอง “จันทร์โสมา” ทำให้ต้องใช้ตะกอจำนวนมาก ตั้งแต่ร้อยกว่าตะกอถึงพันกว่าตะกอ จนการวางกี่บนพื้นดินธรรมดามีความสูงไม่พอ ต้องขุดหลุมบริเวณนั้นลงไปลึกประมาณ 2-3 เมตร เพื่อรองรับความยาวของตะกอที่ห้อยลงมาจากกี่ให้เป็นระเบียบ และให้คนที่อยู่ในหลุม คอยสอดตะกอไม้ เทคนิคการทอแบบนี้ เป็นการปรับปรุงมาจากภูมิปัญญาท้องถิ่น ซึ่งคนที่นี่ จะใช้การทอผ้าจก ด้วยการวางตะกอแนวตั้ง แต่นั้น ทำด้วยลายง่ายๆ เชือกตะกอไม่มีความยาวขนาดนั้น แต่ด้วยความที่ลายซับซ้อนมาก ทำให้ต้องประยุกต์ด้วยการขุดหลุมลงไป รองรับความยาวของตะกอ ด้วยความซับซ้อนด้านเทคนิคการทอเหล่านี้ ต่อวันจะทอได้แค่ 5-7 เซนติเมตรเท่านั้น ต่อผืนที่มีความยาว 2 เมตร ใช้เวลาประมาณ 2 เดือน ราคาขายจึงแพงมาก โดยผืนที่ทอด้วย 700 - 800 ตะกอ ราคาขายเมตรละ 30,000 กว่าบาท และผืนที่ทอด้วยจำนวนพันกว่าตะกอ ราคาอยู่ที่เมตรละ 150,000 – 200,000 บาท และเนื่องจากไม้ตะกอมีจำนวนมาก จึงต้องใช้คนทอถึง 4-5 คนต่อผืน โดยแบ่งงานกัน คือ จะมีคนช่วยยกตะกอ 2-3 คน คนสอดไม้ 1 คน และคนทออีก 1 คน ซึ่งทุกขั้นต้องเป็นไปตามลำดับตะกอที่เก็บลายไว้ ผิดไม่ได้แม้แต่เส้นเดียว ถ้าพลาดคือเสียทั้งผืน